San Francisco – co zobaczyć, zrobić i zjeść

San Francisco to serce doliny krzemowej, gdzie mieszczą się siedziby największych przedsiębiorstw branży technologicznej. Jest obok Nowego Jorku najdroższym miejscem do życia w Stanach. To również miasto ogromnych kontrastów. W centrum obok siedzib gigantów Internetu na chodnikach mieszkają osoby w kryzysie bezdomności. Jeśli to pierwsze z dużych amerykańskich miast, jakie odwiedzicie, to skala tego problemu może być sporym szokiem.

San Francisco to również miejsce przenikania się kultur, gdzie Wschód spotyka się z Zachodem. Miasto, które miało być amerykańską bramą na Orient. Prężnie rozwijające się społeczności imigrantów z Azji tworzyły i tworzą tu całe dzielnice i wywarły ogromny wpływ na historię miasta.

Miasto pełne zieleni, parków, muzeów, kultury, pięknej i śmiałej architektury. To symbol amerykańskich przemian i rewolucji obyczajowej. Zamknąć San Francisco w jednym poście to rzecz niemożliwa. Podejrzewam, że z każdą moją podróżą do tego miejsca będą dochodzić kolejne wpisy o tej fascynującej metropolii.

Informacje praktyczne

San Francisco spokojnie można zwiedzać bez samochodu. Funkcjonuje tu najlepsza komunikacja miejska w Kalifornii. Z lotniska do centrum bez problemu dotrzecie metrem. Znajdziecie tu też tramwaje, autobusy, pociągi podmiejskie. Bilety są całkiem tanie jak na Stany Zjednoczone. Warto ściągnąć na telefon aplikację MuniMobile, kupując przez nią bilety można zaoszczędzić sporo na przejazdach. Cena 1 dniowego biletu uwzględniającego przejazdy zabytkowymi kolejkami to 13 dolarów, bez zabytkowych kolejek to tylko 5 dolarów. Bilety te nie są 24-godzinne, więc jeśli skasujecie je o 18-tej to będzie ważny tylko do końca dnia.

Golden Gate Bridge

W 1937 roku gdy ukończono jego budowę był najwyższym i najdłuższym mostem wiszącym na świecie (2,7 km długości nadal robi wrażenie). Do dziś uznawany jest za wzór dla tego typu rozwiązań inżynieryjnych. Szybko stał się nie tylko symbolem miasta, ale także rozwoju i potęgi Stanów Zjednoczonych.

Nazwa

Most swoją nazwę wziął od cieśniny Golden Gate (pol. Złota Brama), nad którą został zbudowany. Ten wąski, burzliwy i głęboki na 90 metrów odcinek wody, łączy Ocean Spokojny z Zatoką San Francisco. Nazwę cieśninie Golden Gate nadał w 1846 roku kapitan John C. Frémont, nawiązując do Złotego Rogu Bosforu w Turcji. Wyobrażał sobie, że San Francisco stanie się bramą na wschód, przez którą do Stanów będą przepływać bogate ładunki z Orientu.

Kolor

Słynny kolor nazywany Międzynarodowym Pomarańczowym (International Orange) wybrał jeden z projektantów mostu Irving Foster Morrow. Wybór był całkowicie praktyczny, most musiał być po prostu bardzo dobrze widoczny w mglistych warunkach San Francisco. Był nawet pomysł, żeby pomalować go w czarno-żółte paski. Ze względu na swój niezwykły kolor i piękne otoczenie nazywany jest często najbardziej fotogenicznym mostem na świecie.

Najlepszy punkt widokowy Golden Gate Bridge

Ten najsłynniejszy widok z pierwszego zdjęcia w artykule na most i miasto w tle zobaczycie z punktu nazywanego Battery Spencer. Ten punkt widokowy dostępny jest tylko samochodem. Jest tu kilka niewielkich parkingów, które bardzo szybko się wypełniają, wszyscy parkują po prostu wzdłuż drogi Conzelman Road.
W Google maps znajdziecie to miejsce pod nazwą: Battery Spencer, Conzelman Rd, Sausalito, CA 94965. Po zostawieniu samochodu przy drodze idzie się kilka minut całkiem dobrze utrzymaną ścieżką.

Battery Spencer to pozostałości po żelbetonowej konstrukcji, która była częścią fortyfikacji broniących wejścia do Zatoki San Francisco w latach 1890-1910. Dziś wielkich dział tu nie zobaczycie, a w dawnych pomieszczeniach wojskowych zorganizowano toalety publiczne dla turystów odwiedzających to miejsce.

Uwaga na pogodę! Zaplanujcie oglądanie mostu, kiedy widoczność będzie dobra. San Francisco jest bardzo mglistym miastem, a latem i jesienią dodatkowo dochodzą pożary i w niektóre dni mostu praktycznie wcale nie widać, nawet z całkiem bliska.

Droga na punkt widokowy Battery Spencer przy Golden Gate Bridge
Droga na punkt widokowy Battery Spencer przy Golden Gate Bridge

Osoby niezmotoryzowane mogą oglądać most z innych pięknych punktów widokowych. Autobusem można dojechać do takich miejsc jak: Golden Gate Bridge Overlook (po stronie miasta) albo Golden Gate Bridge View Vista Point (po drugiej stronie cieśniny). Google Maps świetnie nawiguje transport publiczny po mieście, więc wystarczy wyszukać trasę z Waszej lokalizacji w tej aplikacji. Pamiętajcie, że przystanki tutaj są na żądanie, więc nie zapomnijcie pociągnąć za sznurek!

Pier 39

Uchatki kalifornijskie przy Pier 39
Uchatki kalifornijskie (ang. sea lions) przy Pier 39

Pier 39, czyli Molo 39 to popularna atrakcja turystyczna miasta. Znajdziecie tu sklepy z pamiątkami, mnóstwo barów i restauracji, salony gier, karuzele i wiele innych skrojonych pod turystów rozrywek. Znajduje się w bardzo ciekawej dzielnicy Fisherman’s Wharf. Warto odwiedzić to miejsce, położenie nad mariną jest naprawdę malownicze. W okolicy znajdziecie deptak idealny do spacerów, a w dobrą pogodę z brzegu można zobaczyć słynne więzienie położone na wyspie Alcatraz.

Obok Molo na jednym z doków swoje ulubione miejsce wypoczynku znalazły uchatki kalifornijskie, które można obserwować z bezpiecznej odległości.

Cable Cars

Cable car, czyli zabytkowa kolejka w San Francisco

Tramwaje linowe w San Francisco to ostatni działający na świecie system ręcznie sterowanej kolejki linowej.  Pierwsza kolejka linowa w San Francisco powstała z troski o zwierzęta. Andrew Smith Hallidie był świadkiem okropnego traktowania koni, które ciągnęły ciężkie ładunki po pagórkowatym terenie miasta. Często zwierzęta ślizgały się na bruku i traciły życie z wysiłku. Hallidie postanowił znaleźć na to sposób. Wykorzystał system kolejek linowych znany mu z kopalń, by stworzyć pierwszy w mieście transport mechaniczny, niewykorzystujący pracy zwierząt.

Budowę sieci kolejek rozpoczęto w 1873 roku. Kolejki cieszyły się ogromnym zainteresowaniem aż do 1906 roku i wielkiego trzęsienia ziemi, które razem z pożarami spustoszyły miasto. Gdy odbudowywano miasto postanowiono zastąpić stare kolejki linowe nowoczesnymi tramwajami elektrycznymi. Nowoczesne tramwaje były szybsze, tańsze i łatwiejsze w utrzymaniu, choć kolejki linowe nadal lepiej pokonywały wzgórza.

Władze miasta prawie pozbyły się kolejek w latach 50. XX wieku. Na szczęście mieszkańcy San Francisco, nie pozwolili na to by całkowicie je usunięto. Zdawano sobie już wtedy sprawę z ich dużego waloru turystycznego, postanowiono więc zachować kilka najbardziej malowniczych tras.

Cable car dojeżdżają do Pier 39, zatrzymują się przy słynnej Lombard Street, przejeżdżają obok Chinatown. Zazwyczaj jest w nich bardzo tłoczno. Do tramwajów można wsiadać i wysiadać bez ograniczeń, jeśli kupicie dzienną przepustkę za 13 dolarów na całą komunikację miejską w SF.

Polecam udać się na sam początek linii, np. Powel Street Station gdzie można zobaczyć jak ręcznie zmienia się kierunek kolejki.

Tutaj pobierzecie mapę linii kolejki

Jeśli interesują Was kolejki linowe i ich historia odwiedźcie koniecznie Cable Car Museum. Otwarte jest od wtorku do niedzieli, wstęp bezpłatny. Adres: 1201 Mason St, San Francisco, CA 94108


Chinatown

Chinatown w San Francisco jest bardzo kolorowe. Na każdym kroku można spotkać nawiązania do chińskiej kultury, historii i sztuki.

Prawie każde większe miasto w Stanach ma chińską dzielnicę. Jednak Chinatown w San Francisco jest najstarszą i największą chińską dzielnicą w Ameryce Północnej i największą chińską enklawa poza Azją. Od momentu powstania było to bardzo ważne miejsce w historii chińskich imigrantów w USA.

Wybierzcie się tu na spacer, żeby podziwiać sztukę uliczną i zjeść najlepsze chińskie jedzenie w tej części Stanów.

Krótka historia chińskiej dzielnicy w San Francisco

Zachodnie wybrzeże USA w połowie XIX wieku było jeszcze słabo zaludnione. Nowo powstałe miasta i przedsiębiorstwa potrzebowały dużo siły roboczej, by móc się dalej rozwijać. Szukając rąk do pracy postanowiono zaoferować ją chińskim sąsiadom zza oceanu. W 1850 r. burmistrz San Francisco oficjalnie powitał w mieście 300 pierwszych imigrantów z Chin. Początkowo większość stanowili mężczyźni, którzy pracowali jako górnicy lub przy budowie kolei transkontynentalnej. Znaleźli się wśród niż również niezależni poszukiwacze, mający nadzieję na wzbogacenie się podczas gorączki złota.

O emigrantach z Chin w Kalifornii piszę też w tym artykule.

Gdzie zjeść i wypić w Chinatown

Golden Gate Fortune Cookie Factory – malutkie miejsce, gdzie możecie zobaczyć jak się produkuje chińskie ciasteczka z wróżbą i kupić ich cały zapas.
Adres: 56 Ross Alley, San Francisco, CA 94108

Good Mong Kok Bakery – w tym miejscu serwują najlepsze chińskie pierożki dim sum w San Francisco, można tu również kupić tradycyjne wypieki.
Adres: 1039 Stockton St, San Francisco, CA 94108

Buddha Lounge -to zdecydowanie mój ulubiony bar w tej części miasta. Wystrój jest wyjątkowy, bardzo kiczowaty i zabawny. Wypijecie tu piwo z butelki w kształcie buddy, spróbujecie chińskich alkoholi, zagracie w kości i pożartujecie z barmanem.
Adres: 901 Grant Ave, San Francisco, CA 94108

Golden Gate Park

Japoński Ogród Herbaciany w Golden Gate Park.
Japoński Ogród Herbaciany w Golden Gate Park.

Nie dajcie się zmylić nazwie. Park nie znajduje się w okolicy słynnego mostu! Golden Gate Park to ogromny park w San Francisco o powierzchni 20% większej niż słynny Central Park w Nowym Jorku. To prawdziwa oaza zieleni, przy dobrej pogodzie można tu spędzić cały dzień, a nawet dwa. Znajdziecie tu mnóstwo ciekawych miejsc wartych odwiedzenia. Polecam Japoński Ogród Herbaciany (Japanese Tea Garden), Ogród Botaniczny i Muzeum de Young. Mieści się tu także California Academy of Sciences jedno z największych muzeów historii naturalnej na świecie. Na terenie parku zobaczycie również dwa wiatraki, które w momencie swojego powstania pomagały w dostarczaniu wody do nawadniania parku.

Garlic fries i piwo z browaru Anchor

Mural obok wejścia do browaru Anchor

W San Francisco zjecie pyszną pizzę i jak wyżej wspomniałam dobre chińskie jedzenie. Ale to co jest tu najbardziej charakterystyczne to czosnkowe frytki z parmezanem (ang. garlic fries). Serwuje się je w większości restauracji i barów szybkiej obsługi. Ja w biegu zjadłam je w popularnej tu sieciówce Super Duper Burgers, którą polecam, jeśli macie mnie funduszy i czasu, albo po prostu chcecie zjeść lokalny fast food z górnej półki.

Jeśli lubicie piwo koniecznie musicie zajrzeć do najdłużej istniejącego browaru w Kalifornii. Anchor Brewery został założony w 1896 roku przez niemieckiego imigranta. W latach 80. XX wieku był jednym z pierwszych mikrobrowarów, który zapoczątkował piwną rewolucję produkując piwa inne niż lager. Dziś sprzedają kilkanaście rodzajów piw. Za 20 dolarów można też wykupić oprowadzanie po browarze.
Adres: 1705 Mariposa St, San Francisco, CA 94107

Muzea

Muzeum Sztuki Współczesnej w San Francisco
Muzeum Sztuki Współczesnej w San Francisco

San Francisco ma ogromną ilość muzeów. Kilka wymieniłam już powyżej. W zależności od zainteresowań każdy znajdzie tu coś dla siebie. Pogoda w San Francisco zimą bywa kapryśna, warto wtedy (i nie tylko wtedy) zajrzeć do jednego lub kilku muzeów.

Ogromną popularnością cieszy się Muzeum Sztuki Współczesnej SFMOMA (San Francisco Museum of Modern Art) znajdziecie tu wystawy czasowe i stałą ekspozycję. Muzeum jest ogromne, więc warto podzielić wizytę na kilka dni.

Wejście i ceny biletu (styczeń 2022):

Zamknięte we wtorki i środy.
Od piątku do poniedziałku otwarte w godzinach 10-17, w czwartek 13-20.
Cena biletu: 25 dolarów bilet normalny. Muzeum honoruje karty ICOM, z nimi wstęp jest bezpłatny.

Aktualne ceny i godziny otwarcia znajdziecie na oficjalnej stronie muzeum.


Innym popularnym muzeum, o którym już wspomniałam jest Museum do Young tutaj znajdziecie więcej sztuki dawnej. Są to prywatne kolekcje zamożnych mieszkańców San Francisco, którzy przekazali swoje zbiory do muzeum. Znajdziecie tu naprawdę różnorodne zbiory. Dużo sztuki amerykańskiej, prekolumbijskiej, ale również ogromna kolekcja sztuki z Nowej Gwinei. Tak trochę od Sasa do Lasa 🙂 Warto tu się wybrać dla niesamowitej architektury budynku i pięknego otoczenia, bo muzeum znajduje się w Golden Gate Park.

Wejście i ceny biletu (styczeń 2022):

Muzeum czynne od wtorku do niedzieli w godzinach 9:30-17:15.
Cena biletu: 25 dolarów bilet normalny. Muzeum honoruje karty ICOM, z nimi wstęp jest bezpłatny.

Kolekcja sztuki z Nowej Gwinei w Museum do Young

Czy warto odwiedzić San Francisco? Warto. I to nie raz. To na pewno miasto na więcej niż weekendowy wypad. Ja będę tu jeszcze wracać. Dlatego zaglądajcie na stronę, bo na pewno jeszcze o nim napiszę.

Dodaj komentarz

Witryna internetowa zbudowana na WordPress.com. Autor motywu: Anders Noren.

Do góry ↑